NHNN vừa ban hành Thông tư 50/2026, có hiệu lực 1/12, thay thế Thông tư 22/2019 — văn bản gây ra chuyện lãi suất liên ng…

NHNN vừa ban hành Thông tư 50/2026, có hiệu lực 1/12, thay thế Thông tư 22/2019 — văn bản gây ra chuyện lãi suất liên ngân hàng lúc vọt 20%, lúc rơi 0,7% trong cùng một năm.

Ba thay đổi lớn, giải thích đơn giản.

Một, ngân hàng được cho vay nhiều hơn. Trước đây cứ huy động 100 đồng thì chỉ được cho vay tối đa 85 đồng, giờ được 95 đồng. Thêm 10 đồng mỗi 100 đồng nghe ít, nhưng nhân lên quy mô cả hệ thống thì là hàng trăm nghìn tỷ dư địa mới. Đồng thời cách tính "100 đồng huy động" cũng rộng hơn — giờ tính cả trái phiếu phát hành, vay nước ngoài, vốn chủ sở hữu, không chỉ tiền gửi khách hàng. Ngân hàng nào có nhiều nguồn vốn đa dạng thì hưởng lợi rõ nhất.

Hai, gỡ nút thắt gây loạn lãi suất. Tiền gửi Kho bạc Nhà nước tại ngân hàng — nguồn tiền lớn nhưng trước đây bị tính theo cách khiến ngân hàng vừa thừa tiền ngắn hạn vừa thiếu vốn dài hạn — giờ được loại trừ 80% khỏi công thức tính, thay vì 50% tạm thời như quyết định hồi tháng 8. Đây chính là sửa lỗi gốc mà Thủ tướng yêu cầu trong Thông báo 428 ngày 13/8, giờ đã thành luật.

Ba, đưa chuẩn quốc tế vào. Hai chỉ tiêu mới theo Basel III: ngân hàng phải chứng minh có đủ tài sản thanh khoản cao để trả nợ ngắn hạn (LCR), và có đủ nguồn vốn ổn định để tài trợ dài hạn (NSFR). Lộ trình áp dụng từ 2028 đến 2033. Phần thưởng cho ai đạt sớm: ngân hàng nào đạt 100% cả hai chỉ tiêu thì được miễn trần 95% luôn — cho vay bao nhiêu cũng được, chỉ cần báo cáo. Muốn tự do thì phải chứng minh mình đủ an toàn.

Ai hưởng lợi?

Nhóm tư nhân lớn có vốn đa dạng — TCB, MBB, ACB, VPB — vì mẫu số LDR mới tính cả vay nước ngoài, trái phiếu, vốn chủ sở hữu. TCB vừa đàm phán đối tác chiến lược ngoại, TCBS vay 60 triệu USD quốc tế — tất cả giờ được tính vào mẫu số, LDR tự động thấp hơn, dư địa cho vay rộng hơn.