2026 mới là năm khó hơn 2022. Tại sao?

2026 mới là năm khó hơn 2022. Tại sao?

Nhiều bạn nhớ 2022 là năm kinh hoàng nhất, và đúng là kinh hoàng thật: lạm phát Mỹ lên đỉnh mấy chục năm, Fed tăng lãi suất mạnh, USD lên giá, trái phiếu doanh nghiệp trong nước đóng băng. Còn 2026 thì chưa có đổ vỡ nào cả. Vậy mà mình vẫn cho rằng 2026 khó hơn, nghe ngược đời đúng không ạ?

Lý do là 2022 giống một cú tai nạn: đau dữ dội nhưng có điểm rơi, qua điểm rơi là bắt đầu hồi. 2026 thì giống bệnh mãn tính, không phải nằm viện nhưng cũng chẳng khỏe, cứ kéo dài mãi. Lãi suất thế giới vẫn neo cao. Trong nước, nền kinh tế đang đặt gần hết gánh nặng lên vai ngân hàng, trong khi trái phiếu và cổ phiếu chưa gánh đỡ được bao nhiêu. Tiền ngân hàng lại chảy vào một số ngành và nhóm khách hàng lớn. Thế nên lãi suất khó xuống thật, có khi còn cao lâu hơn mình tưởng.

Nhưng vấn đề là lần này mình hết đạn để cứu. Năm 2023, Ngân hàng Nhà nước hạ lãi suất điều hành liên tục, kinh tế có ngay một liều thuốc. Bây giờ lãi suất điều hành đã thấp rồi, tỷ giá đang chịu áp lực, tổng tiền vay ngân hàng so với quy mô nền kinh tế cũng đã cao. Muốn nới thêm thì cái giá phải trả lớn hơn nhiều, nên đừng ngồi chờ một đợt hạ lãi suất kiểu 2023 để cứu thị trường nhá.

Đáng lo nhất là chuyện đường dài. Thế giới đang đua AI, tiền và năng suất chạy về những nước làm chủ công nghệ. Mình thì vẫn lớn bằng cách thêm vốn, thêm người, thêm dự án. Nói đời thường là người ta đã có máy, còn mình vẫn cày bằng sức. Lợi thế lao động rẻ đang mất giá dần, và khối ngoại chẳng có lý do gì để quay lại mạnh khi tiền đang đổ vào AI. 2022 là cái khó của chu kỳ, 2026 là cái khó nằm trong cấu trúc.

Thế thì với túi tiền của mình, có ba điều cần nhớ.

Mình không phủ nhận hướng đi là đúng: trung tâm tài chính quốc tế, tái cấu trúc thị trường vốn, nâng hạng thị trường đều rất hay. Nhưng ý tưởng thì có, người làm được thì thiếu: thiếu nhân sự giỏi, thiếu người hiểu thông lệ quốc tế, thiếu cơ chế biến ý tưởng thành kết quả. IFC chạy 1 năm rồi mà chưa có deal nào. Nói gọn là có bản vẽ đẹp mà thiếu thợ xây.

Chung quy lại, 2022 hỏi mình có chịu nổi cú sốc không, còn 2026 hỏi khó hơn nhiều: mình có chịu thay đổi để thích nghi không. Thứ cần theo dõi không phải lãi suất giảm bao nhiêu, mà là mình có thoát được lối tăng trưởng thêm vốn, thêm người hay chưa.