Xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD: FDI kéo quy mô, nhưng nhập siêu cho thấy lõi gia công vẫn chưa đổi
Xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD: FDI kéo quy mô, nhưng nhập siêu cho thấy lõi gia công vẫn chưa đổi
Theo Cục Hải quan, đến 29/10 tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt khoảng 1.001 tỷ USD, lần đầu vượt mốc 1.000 tỷ và vượt quy mô cả năm 2025 (gần 930 tỷ USD). Xuất khẩu đạt khoảng 493 tỷ USD (+27,2%), nhập khẩu gần 508 tỷ USD (+37,6%), khiến cán cân thương mại thâm hụt khoảng 14,02 tỷ USD. Cục Hải quan dự kiến xuất khẩu cả năm tăng trên 25%, cao hơn nhiều so với mục tiêu 15-16% của Chính phủ.
Phân tích:
•Tăng trưởng phụ thuộc nặng vào khối FDI: kim ngạch xuất nhập khẩu khối này đạt khoảng 778 tỷ USD (+37%), chiếm khoảng 78% tổng; doanh nghiệp trong nước chỉ đạt khoảng 223 tỷ USD (+16%). Kỷ lục này phản ánh sức hút của Việt Nam với chuỗi cung ứng toàn cầu nhiều hơn là sức mạnh nội tại của doanh nghiệp Việt.
•Nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu (+37,6% so với +27,2%) và đảo chiều thành nhập siêu: dấu hiệu nền xuất khẩu vẫn dựa vào nhập nguyên liệu, linh kiện rồi lắp ráp. Giá trị gia tăng giữ lại trong nước vì thế còn hạn chế, trong khi dự thảo chiến lược lại đặt mục tiêu xuất siêu bền vững 3-6% giai đoạn 2026-2030 — khoảng cách giữa hiện trạng và mục tiêu khá lớn.
•Mức độ tập trung hàng hóa rất cao: nhóm máy vi tính, điện tử, linh kiện; điện thoại và linh kiện; máy móc thiết bị đạt khoảng 532 tỷ USD (+49%), tức hơn một nửa tổng kim ngạch. Nền thương mại phụ thuộc vào chu kỳ ngành điện tử và các tập đoàn FDI lớn, nên rủi ro khi cầu toàn cầu hoặc chiến lược đặt nhà máy của họ thay đổi là đáng kể.
•Tập trung thị trường vẫn là điểm yếu: Trung Quốc và Mỹ tiếp tục là hai đối tác lớn nhất. Dự thảo đặt trần không thị trường xuất khẩu nào quá 25% vào 2030, ba thị trường lớn nhất dưới 55%, và nhóm thị trường mới (Nam Á, Trung Đông, châu Phi, Mỹ Latinh) đạt khoảng 10% — cho thấy đa dạng hóa còn là việc phải làm, chưa phải thành quả.
•Xuất khẩu sang các thị trường có FTA tăng mạnh (Mexico +42,5%, Hàn Quốc +19,1%, Nhật Bản +18,6%, Canada +14,4%), xác nhận FTA là đòn bẩy thực chất. Trọng tâm quý IV của Bộ Công Thương (cảnh báo phòng vệ thương mại, tiêu chuẩn xanh, truy xuất nguồn gốc, quy tắc xuất xứ) cho thấy cạnh tranh đang dịch chuyển sang năng lực tuân thủ, không chỉ giá và sản lượng.
•Mục tiêu dài hạn nhấn mạnh chất lượng: tăng tỷ trọng xuất khẩu của doanh nghiệp trong nước lên 28-30% (2030) và 38-40% (2045), hàng chế biến hoặc tinh chế đạt 89-90% tổng xuất khẩu. Nghĩa là kỷ lục 1.000 tỷ USD mới chỉ là thước đo quy mô, còn bài toán giá trị gia tăng và vị thế doanh nghiệp nội mới là phần khó.
Đọc thêm phân tích và nhận đầy đủ công cụ đầu tư mỗi ngày
Truy cập Uptrend.vn →Bạn cũng muốn biết
? Tại sao cổ phiếu GEX lại giảm mạnh? → ? Thị trường đã tạo đáy chưa? → ? Điều gì thúc đẩy đà tăng giá của HPG? → ? Ngành nào đang mạnh nhất hiện tại? → ? Cổ phiếu nào đáng chú ý nhất hôm nay? →
Uptrend.vn · Tư Duy, Kiến thức, Công Cụ đầu tư đơn giản và hiệu quả