Để ý kỹ thì mấy tháng nay các bạn sẽ thấy quá nhiều vụ đóng cửa. Gần nhất là California Fitness từ 35 chi nhánh đỉnh cao năm ngoái, giờ chỉ còn 3. Fit24, Getfit, Elite Fitness cũng rút hết.
Tưởng chỉ ngành gym ham mở chuỗi mới toang, nhưng không. Tuần vừa rồi, hãng giày 60 năm tuổi ECCO của Đan Mạch cũng phải đóng nhà máy ở Việt Nam, cho 1.600 công nhân nghỉ.
Điều đáng nói đây là 1 tập đoàn may mặc lớn, từng có thời doanh thu ECCO đạt đỉnh 1,58 tỷ Euro (2022) sau đó là chuỗi lao dốc xuống 1,41 tỷ (2025). Lỗ liên tiếp 2 năm: -37,6 triệu Euro năm 2024 và -24 triệu năm 2025.
Hậu quả? ECCO đóng 3 trong 6 nhà máy giày trên toàn cầu: Slovakia (2025), Việt Nam (11/2026), Bồ Đào Nha (dự kiến Q1/2027). Nhà máy tại Việt Nam — đầu tư 38,18 triệu USD, công suất 8,1 triệu sản phẩm/năm — thực tế chỉ sản xuất 1,9 triệu sản phẩm, tức 23% công suất. 1.400–1.600 công nhân mất việc. Một ông lớn toàn cầu còn lỗ, thì phải xem lại mô hình.
Thế nào là mô hình nặng tài sản?
Nói đơn giản là mô hình mà để bán được 1 đồng, bạn phải bỏ ra 5-10 đồng để xây nhà xưởng, mua máy móc, thuê mặt bằng khủng trước đã.
Đặc điểm nhận diện, như trước đây tôi từng cảnh báo vụ gym:
Tiền thu trước của khách (thẻ gym 5 năm) hay tiền tự bỏ ra xây nhà máy (như ECCO) thực chất đều là một khoản nợ phải trả trong tương lai.
So sánh thế này cho dễ nhé:
Tất nhiên khi bán chạy thì rất oai, rất chủ động. Nhưng khi bán chậm nó trở thành gánh nặng. 7 nhà máy vẫn phải chạy, vẫn phải trả lương, dù doanh số giảm 10%.
Khi bán chạy họ chỉ việc đặt thêm đơn hàng. Khi doanh số bán chậm lại thì họ cắt đơn hàng. Không tốn tiền đóng nhà máy, không phải sa thải công nhân của mình.
Nike về bản chất là một công ty nhẹ tài sản, phần lớn chi phí vốn chỉ dành cho hạ tầng số và cửa hàng bán lẻ.
Kết quả là gì? Cùng gặp lúc người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu, Nike chỉ giảm lợi nhuận, còn ECCO thì lỗ nặng. Sự khác biệt không nằm ở sản phẩm, nằm ở cấu trúc chi phí.
ECCO lỗ hai năm liền, đóng ba trong sáu nhà máy, còn Nike chỉ giảm lợi nhuận. Khác biệt không nằm ở đôi giày mà ở chỗ khác, và bài học từ đó mới là thứ đáng bàn. Muốn biết đó là gì, mời vào Uptrend đọc tiếp.
Chỉ 10 giây đăng nhập · Không thu phí