SGI Capital: Chứng khoán vẫn còn nguy cơ vỡ nợ margin

SGI Capital: Chứng khoán vẫn còn nguy cơ vỡ nợ margin

Dư nợ margin đang ở mức rất cao. Cuối quý III, tổng số tiền nhà đầu tư vay margin trên toàn thị trường đạt khoảng 457.500 tỷ đồng — mức kỷ lục. Đây là lượng nợ lớn hơn nhiều so với giai đoạn thị trường giảm sâu năm 2022.

Một bộ phận nhà đầu tư vay rồi rút tiền ra ngoài. Vấn đề không chỉ là họ vay nhiều, mà là số tiền vay có thể không còn nằm trong thị trường chứng khoán để tạo ra lợi nhuận hoặc dòng tiền trả nợ.

Chi phí lãi vay rất nặng. Nhà đầu tư dùng margin phải trả khoảng 13.000 tỷ đồng lãi mỗi quý. Trong khi đó, tiền mặt họ đang giữ tại các công ty chứng khoán đã giảm 15%, còn khoảng 71.500 tỷ đồng. Nói đơn giản: tiền để ứng phó khi cần trả nợ đang ít hơn.

Rất nhiều cổ phiếu đang bị dùng làm tài sản bảo đảm. Ước tính khoảng một phần ba số cổ phiếu tự do lưu hành trên HoSE và HNX đang được dùng để cầm cố cho các khoản vay margin. Khi cổ phiếu giảm, giá trị tài sản bảo đảm cũng giảm theo.

Nếu không trả được nợ, công ty chứng khoán có thể bán cổ phiếu của nhà đầu tư. Đây gọi là “xử lý tài sản bảo đảm”. Khi nhiều người cùng bị bán cổ phiếu, giá sẽ giảm mạnh hơn, khiến người vay margin khác cũng gặp rủi ro — tạo hiệu ứng lan truyền.