Phương pháp Wyckoff là gì? Tích luỹ, phân phối và dấu chân tiền lớn
Hơn trăm năm trước, Richard Wyckoff đã mô tả cách những người có tiền lớn gom hàng lúc không ai để ý, rồi bán ra lúc ai cũng hào hứng. Phần lớn những gì Minervini gọi là nền giá, cạn cung hay rũ bỏ, đều có bóng dáng Wyckoff trong đó.
Wyckoff là ai, phương pháp Wyckoff là gì
Richard Wyckoff là nhà giao dịch và tác giả người Mỹ đầu thế kỷ 20, cùng thời với Jesse Livermore. Ông quan sát những người chơi lớn nhất thị trường thời đó và rút ra một ý tưởng đơn giản: giá đi đâu là do tiền lớn quyết định, và tiền lớn để lại dấu chân trên giá và khối lượng.
Wyckoff hình dung tất cả tiền lớn như một nhân vật duy nhất, gọi là "Composite Man". Người này gom hàng khi giá thấp và mọi người chán nản, đẩy giá lên, rồi bán ra khi giá cao và mọi người hào hứng. Việc của nhà đầu tư nhỏ là đọc được người này đang làm gì, và đi cùng chứ không đi ngược.
Lưu ý nhỏ khi các bạn tìm hiểu: trên mạng có rất nhiều bài Wyckoff viết cho tiền mã hoá và ngoại hối. Nguyên lý giống nhau, nhưng bài này viết cho cổ phiếu.
3 quy luật của Wyckoff
- Cung và cầu: cầu lớn hơn cung thì giá tăng, cung lớn hơn cầu thì giá giảm. Nghe hiển nhiên, nhưng Wyckoff dạy đọc nó qua từng cây nến và từng cột khối lượng.
- Nhân và quả: vùng tích luỹ càng dài (nhân) thì đợt tăng sau đó càng xa (quả). Một cổ phiếu đi ngang hai năm có "nhiên liệu" nhiều hơn mã đi ngang hai tuần.
- Nỗ lực và kết quả: khối lượng là nỗ lực, biến động giá là kết quả. Khối lượng rất lớn mà giá không đi đâu, nghĩa là có người đang âm thầm đứng ở phía ngược lại.
Vùng tích luỹ: tiền lớn gom hàng
Sau một đợt giảm dài, Wyckoff mô tả các bước tiền lớn gom hàng:
- Bán tháo (SC, selling climax): giá giảm rất mạnh với khối lượng khổng lồ. Người hoảng loạn bán ra, tiền lớn đỡ lấy.
- Hồi tự động (AR): giá bật lên khi lực bán cạn. Đỉnh của nhịp hồi này và đáy của cú bán tháo vẽ nên biên của vùng tích luỹ.
- Kiểm tra (ST): giá quay về gần đáy nhưng khối lượng nhỏ hơn hẳn. Người bán đã ít đi.
- Spring: cú thủng nhẹ xuống dưới đáy vùng rồi quay lên rất nhanh. Đây là lần rũ cuối, khiến những người bán còn lại phải buông.
- Dấu hiệu sức mạnh (SOS): giá vượt lên khỏi vùng với khối lượng lớn. Giai đoạn tăng giá bắt đầu.
Các bạn để ý: Spring của Wyckoff và nhịp "rũ bỏ" trong nền giá của Minervini là cùng một hiện tượng nhìn từ hai góc.
Vùng phân phối: tiền lớn bán ra
Hình ảnh ngược lại xảy ra ở vùng đỉnh. Giá tăng vọt với khối lượng lớn (BC, buying climax), chững lại, đi ngang. Có những lần giá vượt nhẹ lên trên đỉnh rồi rơi lại ngay, gọi là upthrust, chính là cái bẫy cho người mua đuổi. Cuối cùng giá thủng vùng với khối lượng lớn (SOW, dấu hiệu yếu) và bắt đầu giảm.
Ở vùng phân phối, tin tức thường rất tốt. Đó là lý do nó nguy hiểm.
Wyckoff, 4 giai đoạn và Minervini
| Wyckoff | 4 giai đoạn (Weinstein, Minervini) | Nên làm gì |
|---|---|---|
| Tích luỹ | Giai đoạn 1 | Theo dõi, chưa vội mua |
| Tăng giá (markup) | Giai đoạn 2 | Mua khi giá vượt nền chặt |
| Phân phối | Giai đoạn 3 | Chốt lời, không mua mới |
| Giảm giá (markdown) | Giai đoạn 4 | Đứng ngoài |
Wyckoff cho các bạn hiểu vì sao có bốn giai đoạn. Minervini cho các bạn một bộ quy tắc rõ ràng để chỉ hành động ở giai đoạn 2. Người theo Wyckoff thuần thường thích mua sớm ngay sau spring. Người theo Minervini chờ thêm, mua khi giá đã đạt Trend Template và vượt nền VCP. Giá cao hơn một chút, đổi lại là xác suất cao hơn.
Đọc dấu chân tiền lớn trên thị trường Việt Nam
- Thị trường chung: O'Neil phát triển ý "nỗ lực và kết quả" thành cách đếm ngày phân phối: phiên chỉ số giảm với khối lượng lớn hơn phiên trước. Nhiều ngày phân phối dồn lại trong vài tuần là dấu hiệu tiền lớn đang bán. Đèn Nhịp thị trường trên Market đếm sẵn ngày phân phối và phiên bùng nổ FTD của VN-Index.
- Từng cổ phiếu: trên biểu đồ Uptrend, xem khối lượng ở các phiên giảm trong nền: khối lượng nhỏ dần là cung cạn, khối lượng lớn ở phiên giảm là tiền lớn đang thoát. Các mức Hỗ trợ, Kháng cự được đánh dấu sẵn giúp nhìn ra biên vùng tích luỹ.
- Cẩn thận "spring giả": ở Việt Nam, những cú thủng đáy rồi quay lên rất hay xảy ra ở mã ít thanh khoản, chỉ do vài lệnh lớn. Spring đáng tin phải ở mã có đủ người giao dịch, và sau đó phải có dấu hiệu sức mạnh thật.
Hỏi nhanh
Phương pháp Wyckoff là gì?
Phương pháp Wyckoff là cách đọc thị trường qua giá và khối lượng do Richard Wyckoff phát triển đầu thế kỷ 20, dựa trên ba quy luật: cung cầu, nhân quả, nỗ lực và kết quả. Nó mô tả cách tiền lớn tích luỹ cổ phiếu ở vùng thấp và phân phối ở vùng cao.
Spring trong Wyckoff là gì?
Spring là cú thủng nhẹ xuống dưới đáy vùng tích luỹ rồi nhanh chóng quay lại, nhằm rũ những người bán cuối cùng. Spring thành công với khối lượng thấp thường báo hiệu giai đoạn tăng giá sắp bắt đầu.
Wyckoff khác Minervini thế nào?
Wyckoff tập trung đọc hành vi của tiền lớn qua giá và khối lượng trong từng vùng tích luỹ, phân phối. Minervini dùng tinh thần tương tự nhưng chỉ mua ở giai đoạn tăng giá, khi cổ phiếu đã đạt bộ lọc xu hướng và tạo nền co hẹp kiểu VCP.
Có nên dùng Wyckoff để bắt đáy không?
Wyckoff giúp nhận ra vùng tích luỹ, nhưng mua ở giai đoạn này đòi hỏi kinh nghiệm và chấp nhận chờ lâu. Người mới nên chờ cổ phiếu thoát khỏi vùng tích luỹ và vào giai đoạn tăng giá, giống cách Minervini làm.
Bài tiếp theo · Giai đoạn 2 của cổ phiếu là gì? 4 giai đoạn theo Stan Weinstein và MinerviniWyckoff giải thích vì sao có tích luỹ và phân phối. Vậy làm sao biết cổ phiếu đã thật sự sang giai đoạn tăng?→Đọc tiếp
- Giai đoạn 2 của cổ phiếu là gì? 4 giai đoạn theo Stan Weinstein và Minervini
- Mẫu hình VCP là gì? Cách nhận biết và điểm mua theo Mark Minervini
- Hỗ trợ và kháng cự là gì? Cách xác định đúng trên biểu đồ
- Phân tích kỹ thuật là gì? Hướng dẫn cho người mới từ A đến Z